Kolizji i wypadków nie da się w 100% wyeliminować, dlatego stosuje się między innymi takie rozwiązania, jak bariery ochronne, żeby przynajmniej zminimalizować ich skutki. Jakie są jednak zasady ich stosowania? Czy bariery mogą służyć do kierowania ruchem? Dzisiaj bliżej przyjrzymy się ich umieszczaniu na drogach.
Stosowanie barier ochronnych drogowych – podstawowe zasady
Bariera ochronna drogowa to jedno z wielu urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego. Jest to przede wszystkim fizyczna przeszkoda, która zatrzymuje lub przynajmniej spowalnia pojazd, który wypadł z drogi, dzięki czemu chroni pieszych czy rowerzystów. Żeby zagwarantować odpowiednią wytrzymałość, na drogach można umieszczać tylko barierki spełniające wymagania określone normą PN-EN 1317-5 oraz posiadające znak CE lub znak budowlany B. Ograniczone są możliwości umieszczania na barierach ochronnych innych konstrukcji, ponieważ mogą negatywnie wpływać na ich wytrzymałość. Jeśli jednak jest to zgodne z certyfikacją, stosuje się dodatkowe elementy np. zwiększające widoczność. Działa to na podobnej zasadzie, jak tyczka do pachołków drogowych. Montuje się również osłony zabezpieczające motocyklistów, o ile zostały dopuszczone odrębnymi przepisami, a specyfikacja techniczna bariery pozwala na ich zastosowanie. Dopuszczalne jest też wykorzystywanie osłon przeciwolśnieniowych dla zapewnienia jeszcze większego bezpieczeństwa.
Przed zastosowaniem bariery ochronnej drogowej analizuje się prędkość, jaką zazwyczaj rozwijają kierowcy na konkretnym odcinku, obecność naturalnych przeszkód (np. drzew) i obszarów zagrożonych (gdzie osoby przebywające w pobliżu mogą zostać poszkodowane w kolizji lub wypadku).
Jak dobierać bariery ochronne?
Pierwszym parametrem jest prędkość, ponieważ od jej przedziału zależy wybór bariery ochronnej. Z reguły dzieli się ją na dwa przedziały: do 90 km/h włącznie i ponad 90 km/h. Taka analiza jest niezbędna, żeby dobrać właściwe parametry funkcjonalno-kolizyjne.
Kolejną kwestią, którą należy wziąć pod uwagę, są miejsca zagrożeń, pojawiające się na konkretnym odcinku drogi. Na podstawie umiejscowienia przeszkód i obszarów zagrożonych, ustala się tzw. odległości graniczne. W niektórych przypadkach, po analizie zagrożeń, określa się, że bariery ochronne nie są potrzebne. Większe bezpieczeństwo użytkownikom ruchu można zapewnić również dzięki złagodzeniu pochylenia skarp czy poprowadzeniu chodnika lub ścieżki rowerowej dalej od miejsca zagrożenia.
Montaż barier ochronnych na drogach
Zasady montażu barier dotyczą między innymi posadowienia słupka. Sprawdza się między innymi zagęszczenie gruntu na głębokości 20 cm, żeby mieć pewność co do jego stabilnego montażu. Szczególną ostrożność trzeba zachować podczas umieszczania barier ochronnych w pobliżu krawędzi skarpy, nasypu itp. Słupki powinny znajdować się w odległości nie mniejszej niż 0,3 metra od krawędzi. Mniejsza odległość jest dopuszczalna tylko, jeśli takie rozwiązanie zostało ujęte w dokumentacji od producenta.
Szereg norm muszą spełniać wszystkie urządzenia i materiały stosowane na drogach, nawet takie, jak farba drogowa niebieska. W przypadku barier ochronnych, kwestia jest bardziej skomplikowana, ponieważ mają wiele parametrów technicznych. Wymagana klasa odkształcenia poprzecznego jest zależna od szacowanej liczby pojazdów na dobę (do 3000 pojazdów czy ponad 3000 pojazdów).
Bariery ochronne przy zewnętrznej krawędzi jezdni
Bariery skrajne stosuje się w wielu przypadkach, żeby zwiększyć bezpieczeństwo wszystkich uczestników ruchu drogowego. Wykorzystuje się je między innymi, jeśli skarpa jest ograniczona przez ścianę oporową o wysokości 1,5 metra. Bariery stosuje się również, kiedy po analizie zagrożeń, podejmuje się decyzję o oddzieleniu ruchu pieszych i pojazdów.
Bariery na pasach dzielących drogi
Bariera dzieląca może mieć formę bariery ochronnej dwustronnej lub dwóch ciągów barier ochronnych jednostronnych. Bariery jednostronne zazwyczaj wykorzystuje się, jeśli na pasie dzielącym znajduje się przeszkoda czy poziomy obu pasów jezdni się różnią.
Bariery ochronne na obiektach inżynierskich
Bariery stosuje się między innymi na mostach, ponieważ kolizja lub wypadek na tego typu obiekcie mogą mieć szczególnie poważne konsekwencje. W ten sposób zabezpiecza się również krawędzie mostów, wiaduktów, estakad itp., aby uniknąć uszkodzenia ich kołami pojazdów. Jeśli jest to dopuszczalne, według parametrów określonych przez producenta, można łączyć bariery ochronne z osłonami przeciwhałasowymi.
Bariery wykorzystuje się również na krawędziach obiektów inżynierskich, żeby chronić wszystkich użytkowników ruchu. Muszą zabezpieczać przede wszystkim przed upadkiem z wysokości – zazwyczaj wykorzystywana jest więc bariera ochronna z elementami poręczy. Wysokość jest dostosowywana do potrzeb uczestników ruchu: przy chodnikach musi wynosić nie mniej niż 1,1 metra, a przy ścieżkach rowerowych: nie mniej niż 1,2 metra. Jeszcze większa ochrona konieczna jest, jeśli chodnik znajduje się nad linią kolejową – tutaj umieszcza się bariery o wysokości 1,3 metra.
Aby zwiększyć bezpieczeństwo na drogach, stosuje się bardzo różne rozwiązania. Należą do nich między innymi bariery ochronne drogowe, ale ich właściwe zastosowanie wymaga szczegółowej analizy ruchu w okolicy, żeby znaleźć optymalne rozwiązanie dla wszystkich jego uczestników.